De Olympische halterstang Waar je op moet letten bij aanschaf

Of je nu een bodybuilder, CrossFitter, gewichtheffer of powerlifter bent: de halterstang (Engels: barbell) is je belangrijkste stukje trainingsmateriaal. De voornaamste basisoefeningen – van de bench press tot de squat, de power clean tot de deadlift – worden allemaal met een halterstang uitgevoerd. Het is dan ook het laatste waar je op wilt bezuinigen.

Materiaal en dimensies

De beste halterstangen zijn olympische halterstangen, gemaakt van veerstaal, al dan niet voorzien van een coating van chroom of zink. Er zijn ook stangen van kaal staal met een zwartoxide finishing. Deze matte finish ontstaat door blootstelling van het staal aan de lucht.

Een olympische halterstang heeft een standaardlengte van 220 cm en standaardgewicht van 20 kg, met minimale ruimte voor tolerantie (ettelijke tienden van procenten tot maximaal één procent).

De stang bestaat van buiten naar binnen uit de sleeves, collars en schacht. De sleeves zijn de buitenste gedeelten van de stang, voor de schijfopname. Het greepgedeelte van de stang noemen we de schacht en is 131 cm lang. De sleeves en de schacht worden van elkaar gescheiden door dikke collars, die samen met de sluitingen de halterschijven op hun plek houden.

Diameter sleeves

De diameter van de sleeves van een olympische halterstang is standaard 50 mm, waarmee de stangen zich onderscheiden van de goedkopere en inferieure 30 mm-halterstangen, die alleen geschikt zijn voor algemene fitnessdoeleinden; niet voor krachtsport. Sleeves zijn standaard 41,5 cm lang en 5 cm dik.

Er zijn ook 50 mm-stangen met een lengte korter dan de standaard 220 cm. Handig als je in een kleine ruimte traint. Maar dit zijn geen échte olympische halterstangen.

Olympische halterstangen zijn, anders dan 30 mm-stangen, altijd gelagerd en voorzien van roterende sleeves, voor een soepele en veilige uitvoer van diverse oefeningen. Naaldlagers (needle bearings) zorgen voor de meest soepele rotatie. Een must bij het gewichtheffen. Voor een powerliftstang, of power bar, volstaan messingbussen (bushings). Goedkopere stangen zijn vaker gelagerd met kogellagers (ball bearing).

Diameter schacht

De diameter van de schacht van een olympische halterstang is standaard 28 mm, maar er bestaan ook halterstangen met een diameter van 28,5 of 29 mm. Een dunnere stang is veerkrachtiger en een dikkere juist stijver. De kleine verschillen in dikte en stijfheid maken de stangen geschikt voor specifieke toepassingen, zoals het deadliften, dat om een flexibele stang vraagt.

Markeringen en knurling

Olympische halterstangen zijn voorzien van verschillende markeringen voor powerlifting en/of olympisch gewichtheffen. De ringen bevinden zich op 81 respectievelijk 91 centimeter afstand van elkaar. Uit onder andere deze markeringen kun je afleiden voor welk doeleinde een zekere stang het meest geschikt is.

Waarvoor een stang bedoeld is, kun je ook afleiden uit de knurling: het ruwe, geribbelde gedeelte van de stang, bedoeld om je meer grip te verschaffen. Halterstangen voor gewichtheffen hebben een fijnere knurling dan een stang voor het powerlifting, waar het onderdeel deadlift vraagt om een ruwere knurling voor extra grip.

Een typische stang voor het gewichtheffen heeft géén center knurl, een ribbelgedeelte in het midden, voor een betere grip bij het uitvoeren van squats. Gewichtheffers hebben, althans bij de wedstrijdonderdelen, geen behoefte aan een center knurl, omdat dit gedeelte bij hen contact met het lichaam maakt.

Er zijn ook speciale sumodeadlift bars, die over een omgekeerde knurling beschikken, met een extra brede center knurl en glad buitengedeelte, om de schenen te sparen.

Belastbaarheid

Een goede olympische halterstang is zwaar belastbaar. De maximale belastbaarheid is echter niet absoluut, maar afhankelijk van de oefening. In feite geldt: hoe smaller de greep, des te lager de belastbaarheid. Bij bijvoorbeeld de wijde greep van de snatch (trekken), een van de twee onderdelen bij het olympisch gewichtheffen, is de stang maximaal belastbaar. Bij de squat is sprake van puntbelasting en is de stang minimaal belastbaar.

Aanschaf

Als je een halterstang gaat aanschaffen voor je homegym, moet je je allereerst afvragen waarvoor je de stang gaat gebruiken. Als je de stang voornamelijk gaat gebruiken om zwaar te squatten, bankdrukken en deadliften, kun je het beste een echte power bar kopen.

Ben je een gewichtheffer of CrossFitter en ga je veel explosief uitgevoerde oefeningen doen, zoals de (power) snatch, power clean en clean and jerk? Kies dan voor een stang met naaldlagers.

Er zijn ook ‘hybride’ stangen die geschikt zijn voor zowel powerlifting als olympisch gewichtheffen en CrossFit. Als je budget het toelaat, kun je natuurlijk ook twee stangen kopen – één voor de powerlifts en één om te gewichtheffen.

De prijs van een degelijke olympische halterstang ligt om en nabij de 200 euro. Maar stangen van de premiummerken Eleiko en Ivanko kosten rond de duizend euro. Het Amerikaanse Rogue heeft ook stangen die deze prijs benaderen, maar heeft ook veel voordeligere stangen. Wat ons betreft zijn de stangen van het merk ATX onklopbaar qua prijs-kwaliteitverhouding. Als je op zoek bent naar een goedkopere stang van een redelijke kwaliteit, bieden de merken IronSports en Kroon uitkomst.

Koop nooit een halterstang die je niet in je handen hebt gehad. Goed, dat wordt lastig als je je stang overzees bestelt. Maar ga het liefst naar de showroom van een webwinkel om te leren hoe een stang aanvoelt. Het gaat dan met name om de dikte en het type knurling.

Specialty bars

Naast de ‘standaard’ olympische halterstang bestaan er ook tal van specialty bars, voor specifieke toepassingen. Een multi-grip bar, voor het hanteren van diverse (semi-)parallelle grepen. Een hex bar, of trap bar, voor het doen van shrugs en trap bar deadlifts. Een safety squat bar, voor een veiligere uitvoering van squats. Een cambered bar, met een welving, voor een groter bewegingsbereik en/of het verplaatsen van het zwaartepunt bij bepaalde oefeningen. En tot slot een fat bar, met een extra dikke greep om je gripkracht te trainen. Dit zijn zowat de bekendste specialty bars.

Onderhoud

Een goede halterstang gaat, mits goed schoongemaakt en onderhouden, een leven lang mee. Reinig regelmatig de knurling met een nylon (geen stalen) borstel. Gecoate stangen behoeven amper onderhoud. Stangen met een zwartoxide finishing daarentegen moeten regelmatig worden schoongemaakt en ingesmeerd met een speciale 3-in-1-olie. Die kun je óók gebruiken voor het smeren van de sleeves. De meeste stangen beschikken over zelfsmerende lagers, maar ook deze moeten zo nu en dan worden gesmeerd.

Richtprijs halterstang: € 100